Close

13 maart 2019

Hoe schrijf je een foutloze tekst?

Om te beginnen: ik als tekstschrijver maak ook wel eens een suffe tikfout. Het gebeurd (oeps, met een ‘t’ natuurlijk) iedereen wel eens. De kunst is om die fout op tijd te spotten en te verbeteren. Een tikfout in een whatsappje of een woord vergeten in een mailtje is niet zo heel erg, maar de teksten die ik aflever aan opdrachtgevers moeten gewoon foutloos zijn.

Ken je dat? Dat je een dijk van een tekst geschreven hebt, denk je, en dat iemand anders je wijst op een joekel van een spelfout. Of dat je je oude blog nakijkt en een hele rare zin uit je tekst vist. Dat wil je niet! Maar hoe voorkom je dan zo’n ‘oeps’-moment? Leun sowieso niet blindelings op de spellingcontrole! Die ziet bijvoorbeeld niet het verschil tussen de woorden gebeurt en gebeurd. De spellingcontrole kijkt alleen naar spelfouten.

Beetje open deur, maar het is om te beginnen wel zo handig als je engszins op de hoogte bent van de Nederlandse taal. Je weet het verschil in hun en hen en je bent in staat naar behoren het woordje stofzuigen te vervoegen. D’s en t’s zijn over het algemeen ook geen probleem en voor fouten als ‘ik realiseer dat ik fouten maak’ en ‘ik besef me dat het te laat is’ draai je ook je hand niet om.

Ik geef je een aantal tips & trics die je kunt inzetten voor het schrijven van een foutloze tekst.

Laten sudderen

Heb je te maken met een deadline? Houd dan de tijd in de gaten, maar wat heel goed werkt is de tekst even laten sudderen. Leg hem een dagje weg en lees hem de volgende dag met een frisse blik weer door. Grote kans dat de fouten meteen in het oog springen. Kromme zinnen, typefouten en eigenaardigheden filter je er in één oogopslag uit.

Hardop lezen

Wanneer je de tekst naleest weten je hersenen wat er gaat komen. Op die manier lees je gemakkelijk over een fout heen, omdat je zelf de fout automatisch herstelt. Als ik klaar ben met schrijven, lees ik vaak de tekst even hardop voor. Ik ben me dan meer bewust van wat er staat en begin vanzelf te haperen wanneer ik een fout tegenkom of een zin niet lekker loopt.

Printen

We zijn een visueel ingesteld volkje. Wat helpt tekst beter visueel te maken, is het uit te printen. Maak een afdruk van je tekst en kijk het nog eens kritisch na. Uit onderzoek is gebleken dat we dan fouten zien die we op het scherm over het hoofd hadden gezien. We worden tijdens het lezen op een beeldscherm te veel afgeleid. Een knipperende cursor, reclame, het lettertype, de kleur van de tekst, een binnenkomend mailtje etc. We hebben dan de neiging om te scannen. Globaal lezen aan de hand van kopjes en losse woorden. Daardoor mis je fouten. Print je document, houd een pen in de aanslag en verbeter je fouten.

 

Laten nakijken

 

Een heel efficiënte manier is jouw tekst te laten nakijken door iemand anders. Jij staart je misschien blind op de woorden, de zinsopbouw, de structuur, terwijl die andere persoon met een frisse blik jouw teksten nakijkt. 

 

Is taal niet echt jouw ding? Laat je tekst dan even nalezen door iemand anders. Eng, maar heel efficiënt. Voor deze persoon is de tekst nieuw en hij of zij kijkt met een frisse blik je tekst na. Ken je niemand die écht verstand van taal heeft, schakel dan een professionele tegenlezer in. Het is heel normaal om iemand anders je tekst te laten nakijken. Bij de redactie van een krant of tijdschrift werken immers ook redacteuren en een eindredacteur.

En hup, tikken maar!